Rywalizacja
Olimpiada Literatury i Języka Polskiego
Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk / Komitet Główny Olimpiady Literatury i Języka Polskiego
Olimpiada Literatury i Języka Polskiego to ogólnopolskie zawody indywidualne prowadzone od 1970 roku przez Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk, Komitet Główny i dziewiętnaście komitetów okręgowych afiliowanych przy uniwersytetach. Startują uczniowie szkół ponadpodstawowych, a za zgodą komitetu okręgowego także uczniowie szkół podstawowych z indywidualnym tokiem nauki.
Zawody są trójstopniowe i trwają cały rok szkolny. Uczestnik wybiera jedno z ogłoszonych zagadnień, czyta wskazane utwory i opracowania, a potem pisze na jego podstawie rozprawki pod nadzorem i rozmawia o nich z jury złożonym z literaturoznawców i językoznawców. Od pierwszego etapu można wybrać specjalizację teatrologiczną.
Zgłoszenia do - I etap21 października 2026
Wydarzenie rozpoczyna się23 października 2026 · I etap - zawody szkolne
Ogłoszenie wyników - III etap17 kwietnia 2027
Obszar tematycznyJęzyk polski
Gdzieszkoły w całej Polsce · ośrodki okręgowe · miasta siedzib komitetów okręgowych
Co możesz zdobyć
Przywilej rekrutacyjny
Laureaci i finaliści są zwolnieni z egzaminu maturalnego z języka polskiego, a zwolnienie jest równoznaczne z najwyższym wynikiem na świadectwie maturalnym. Tytuł daje też pierwszeństwo przyjęcia do szkół ponadpodstawowych, a senaty uczelni same decydują o wstępie na kierunki humanistyczne; laureatom specjalizacji teatrologicznej otwiera dodatkowo wydziały wiedzy o teatrze.
Nagrody rzeczowe
Uczestnikom zawodów drugiego i trzeciego stopnia organizator zwraca koszty podróży i zapewnia wyżywienie, a osobom zakwalifikowanym do ustnej części zawodów ogólnopolskich dodatkowo zakwaterowanie.
Nagrody rzeczowe
Laureaci mogą otrzymać nagrody książkowe, rzeczowe lub inne, w tym nagrody specjalne: językoznawczą, imienia profesor Aliny Brodzkiej-Wald za najlepszą rozprawkę finału, za najlepszą interpretację porównawczą oraz za opracowanie tematu konkursowego. Wartość nagród nie jest podawana.
Certyfikat / tytuł
Laureaci i finaliści dostają zaświadczenie potwierdzające tytuł i wynikające z niego uprawnienia, wysyłane skanem oraz pocztą; zaświadczenia osób ze specjalizacji teatrologicznej zawierają odpowiednią adnotację.
Nowe kompetencjeza sam udział
Każdy uczestnik pracuje z literaturą przedmiotu i bibliografią naukową daleko poza programem szkolnym, ćwiczy budowanie wywodu w rozprawce, analizę i interpretację tekstu oraz wiedzę o języku, a przy okazji ma dostęp do wykładów i konsultacji prowadzonych przez pracowników uczelni i instytutów.
Profil kandydata
kogo dotyczy i co jest brane pod uwagę
Etap edukacjiwymagane
Status ucznia szkoły ponadpodstawowej dającej możliwość uzyskania świadectwa dojrzałości. Za zgodą komitetu okręgowego startują też uczniowie szkół podstawowych realizujący indywidualny program lub tok nauki, rekomendowani przez szkołę. Regulamin nie stawia granicy wieku w latach.
Umiejętności i doświadczeniewymagane
Obowiązuje podstawa programowa z języka polskiego dla szkół ponadpodstawowych na poziomie rozszerzonym, poszerzona o lektury i problemy wybranego zagadnienia, a w finale o tematy i listę lektur z Przewodnika po tematach. Wymagana jest wiedza historycznoliteracka, teoretycznoliteracka i językoznawcza wykraczająca poza szkołę; niesamodzielna praca, w tym użycie generatywnej sztucznej inteligencji, oznacza utratę statusu uczestnika.
Skąd musisz byćwymagane
Zawody mają zasięg ogólnopolski. Działa dziewiętnaście okręgów, które w większości pokrywają się z granicami województw; osobne komitety mają Bydgoszcz i Toruń, Kraków i reszta Małopolski oraz Warszawa i reszta Mazowsza, a okręg kielecki obejmuje też szkoły Radomia i okolic. Równolegle zawody prowadzone są w środowiskach polskich na Litwie, Białorusi, Ukrainie, Łotwie i w Rumunii.
Jak to przebiega
Twoja droga do wygranej
na czym opiera się poziom trudności
Ile osób zdobywa główną korzyść56Liczba z ostatniej rozstrzygniętej edycji.
Co trzeba przejść
3 etapy eliminacji
Runda ustna
Rozprawki i egzaminy ustne na trzech etapach. Do zawodów okręgowych kwalifikuje co najmniej 45 punktów, a test językowy 0-30; do części ustnej wchodzi się z co najmniej 60 punktami łącznie, w tym minimum 40 z pracy i 20 z testu. Rekomendację do finału co najmniej 30. W finale praca pisemna jest oceniana w skali 0-30, a odpowiedź ustna 0-60.
Najpierw opiekuna naukowego lub pracownika szkoły, potem samego ucznia, który podaje nazwisko opiekuna. Rejestracja zastępuje kartę zgłoszeniową. Do zawodów okręgowych trafiają tylko prace pozytywnie zrecenzowane przez nauczyciela i przesłane przez szkołę do komitetu okręgowego.
Nie będzie łatwo - na tle innych ofert zdobycie głównej korzyści jest bardzo wymagające.
Wykorzystano dane z poprzednich edycji.